Phát hiện hạt vi nhựa tích tụ trong gan, phổi và thận của con người

Trong nhiều thế kỷ, chúng ta đã coi nhựa là một phát minh tuyệt vời. Chúng phục vụ con người chúng ta trong mọi nhu cầu cuộc sống hàng ngày. Hộp nhựa, đồ nhựa, túi nhựa…khiến cuộc sống của chúng ta thuận tiện và dễ dàng hơn

Hạt vi nhựa có mặt khắp mọi nơi trong không khí chúng ta thở, thực phẩm chúng ta ăn hằng ngày và nước chúng ta uống mỗi ngày. Năm 2019, một nghiên cứu của các nhà khoa học đã chỉ ra một điều đáng lo ngại đã tìm thấy hạt vi nhựa trong hơn 90% mẫu nước đóng chai phổ biến trên thị trường.

Một trong số các mẫu nước này có tới 10.000 hạt vi nhựa trong mỗi lít nước. Đã bao giờ bạn tự hỏi nếu uống những hạt vi nhựa có kích thước xuống tới 0,001 mm này vào cơ thể thì sẽ ra sao?

Một nghiên cứu mới được trình bày tại Hội thảo Trực tuyến Mùa thu 2020 do Hiệp hội Hóa học Hoa Kỳ (ACS) tổ chức cho biết những hạt vi nhựa có thể lắng đọng trong nội tạng của bạn. Lần đầu tiên các nhà khoa học đã tìm thấy chúng trong mô phổi, gan, lá lách và thận.

“Thật là ngây thơ nếu tin rằng nhựa có mặt ở khắp mọi nơi nhưng lại không có trong cơ thể chúng ta“, Tiến sĩ Rolf Halden đến từ Đại học Arizona cho biết.

Tìm thấy hạt vi nhựa tích tụ trong gan, phổi và thận của con người
Tìm thấy hạt vi nhựa tích tụ trong gan, phổi và thận của con người

Các nhà khoa học định nghĩa hạt vi nhựa là những mảnh nhựa có kích thước nhỏ hơn 5mm. Điều đó có nghĩa là vi nhựa đôi khi có thể nhìn thấy được bằng mắt thường, nhưng phần lớn, các hạt này còn có thể nhỏ tới kích thức micromet (µm), đặc biệt có những hạt vi nhựa nhỏ tới kích thuớc nano mét (nm – 10−9 m) với đường kính bé hơn 0,001mm và không thể được nhìn thấy bằng mắt thường.

Sự ảnh hưởng của những hạt vi nhựa có kích thức này tới chúng ta đã được quan tâm nghiên cứu từ lâu. Nhưng phần lớn các nghiên cứu này chỉ mới dừng lại ở mức đi tìm dấu vết các hạt nhựa trong sinh vật biển hoặc trong hải sản mà con người tiêu thụ.

Trong đó, các nhà khoa học đã tìm thấy các hạt vi nhựa kích cỡ micro có thể trở thành một chất độc thần kinh đối với cá trong môi trường hoang dã, làm tăng tổn thương bắt nguồn từ các phản ứng oxy hóa và về mặt lý thuyết sẽ dẫn đến nguy cơ ung thư cao hơn.

Và nếu như hạt vi nhựa có thể xâm nhập cơ thể các loài động vật, con người chúng ta cũng không phải ngoại lệ. “Có bằng chứng cho thấy nhựa đang xâm nhập vào cơ thể chúng ta, nhưng rất ít nghiên cứu tìm kiếm sự hiện diện của chúng trong đó“, Charles Rolsky – đồng tác giả nghiên cứu mới đến từ Viện Thiết kế Sinh học, Đại học Arizona nói.

Con người ăn hạt vi nhựa bị lẫn trong thức ăn và nước uống hàng ngày. Ít nhất, chúng cũng đi qua hệ tiêu hóa của chúng ta. Bằng chứng là hạt vi nhựa đã được tìm thấy trong các mẫu phân của người dân trên khắp thế giới.

Tìm thấy hạt vi nhựa tích tụ trong gan, phổi và thận của con người.
Nước đóng chai bình thường trong vắt, nhưng khi được nhuộm đỏ và chiếu dưới kính hiển vi, đây là các hạt vi nhựa (màu vàng) đang lơ lửng trong đó

Câu hỏi tiếp theo được đặt ra là: Liệu những hạt vi nhựa này có nhỏ tới mức vượt qua được các hàng rào trong ruột, vào máu và lắng đọng lại trong các cơ quan nội tạng của cơ thể người hay không?

Để xem xét điều này, Rolsky và các đồng nghiệp đã hợp tác với một đơn vị bảo quản mô người để nghiên cứu bệnh thoái hóa thần kinh. Anh tìm được 47 mẫu mô nội tạng bao gồm phổi, gan, lá lách và thận của 24 người đã chết hiến tặng.

Sử dụng một phép phân tích tìm kiếm hạt vi nhựa, Rolsky đã sàng lọc qua hơn một chục loại nhựa bao gồm polyethylene terephthalate (PET) được sử dụng làm chai nhựa đựng đồ uống và polyethylene được sử dụng làm túi nhựa để xem chúng có xuất hiện trong các mẫu mô hay không.

Kết quả chỉ ra cả 47 mẫu nội tạng được thu thập đều chứa hạt vi nhựa. Các nhà khoa học cũng tìm thấy sự hiện diện của Bisphenol A (BPA), một hóa chất dùng để sản xuất nhựa và rất độc hại trong cả 47 mẫu.

Đó là một dấu hiệu đáng lo ngại bởi BPA là một chất gây độc cho hệ sinh sản và sự phát triển bình thường đã được chứng minh trên động vật.

Trong nhiều chục năm trước đây, chúng ta đã coi nhựa là một phát minh tuyệt vời. Nó phục vụ chúng ta trong mọi nhu cầu hàng ngày. Hộp nhựa, đồ nhựa, túi nhựa,.. khiến cuộc sống của chúng ta thuận tiện và dễ dàng hơn.

Nhưng bây giờ, chúng ta cần phải lo lắng về sự hiện diện của chúng trong cuộc sống chúng ta.Bời vì nhựa có thể ảnh hưởng tới sức khỏe của con người.

Chúng tôi lo ngại rằng những vật liệu không phân hủy sinh học này có mặt ở khắp mọi nơi sẽ có thể xâm nhập và tích tụ trong các mô của con người“, Varun Kelkar một trong số các đồng tác giả đến từ Đại học Arizona nói.

Hiện tại, chỉ với việc phát hiện ra các hạt vi nhựa trong mô nội tạng con người thì chưa thể kết luận điều đó sẽ ảnh hưởng thế nào đến sức khỏe. Tuy nhiên, các nhà khoa học đang nỗ lực tiếp tục tìm hiểu điều đó.

Một số nghiên cứu trước đây cho thấy mỗi người trong số chúng ta đang hít thở và ăn vào khoảng 50.000 hạt vi nhựa mỗi năm. Các nghiên cứu khác đã chỉ ra các hạt nano trong không khí ô nhiễm có thể xâm nhập vào tim và não người, thậm chí có liên quan đến ung thư não.

Hiện không rõ các hạt vi nhựa nano có thể xâm nhập não người hay không. Nhưng Kelkar cho biết: “Một khi chúng tôi hiểu rõ hơn về những gì có trong các mô, chúng tôi có thể tiến hành các nghiên cứu dịch tễ học để đánh giá hậu quả của nó tới sức khỏe con người. Bằng cách đó, chúng ta có thể bắt đầu hiểu những rủi ro sức khỏe tiềm ẩn, nếu có của hạt vi nhựa”.

Tham khảo Theguardian, Forbes

Chúng ta đã đối xử quá tàn nhẫn với Trái đất

Chiến dịch thu dọn đại dương được xem là lớn nhất từ trước tới nay đã đem về những kết quả đáng ngại. Đau lòng hơn, việc cố gắng thu dọn cũng giống như bạn đang cố lau khô sàn nhà trong khi ống nước đang bị vỡ lớn ra vậy.

Mỗi năm con người thải ra đại dương hàng triệu tấn rác, trong đó riêng rác nhựa cũng lên tới cả chục triệu tấn. Số rác này sẽ theo những dòng chảy từ khắp thế giới, quy tụ về một số điểm, tạo nên những hòn đảo rác khổng lồ.

Và ngay giữa Thái Bình Dương có một nơi như thế. Nó là “đảo rác Thái Bình Dương” – Great Pacific Garbage Patch – đảo rác lớn nhất thế giới, nằm giữa Hawaii và California với kích cỡ ước tính hơn gấp 2 lần tiểu bang Texas( Mỹ)

Mỗi năm, các tổ chức và giới khoa học lại thực hiện những chuyến đi thu dọn số rác này. Mới đây, Viện du hành đại dương (Ocean Voyages Institute) cũng đã thực hiện một chuyến thu dọn được đánh giá có quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Lần này, họ thu được 103 tấn rác – chủ yếu dưới dạng lưới đánh cá cũ hỏng và rác nhựa, dĩ nhiên tới từ con người.

Số rác khổng lồ được kéo lên từ dưới và trên mặt biển

Được biết, chuyến đi này kéo dài 48 ngày – lâu nhất từ trước đến nay, gần như dài gấp đôi so với con số 25 ngày do chính họ thực hiện trong năm 2019. Đáng chú ý, số rác ấy đã kéo theo rất nhiều “nạn nhân” – chính là các sinh vật biển. Nhiều tấm lưới xuất hiện xương của rùa, dự đoán rằng chúng vô tình mắc kẹt trong đó, không thể thoát ra và phải chịu kết cục bi thảm.

“Hiện tại chưa có bất kỳ giải pháp nào giải quyết trọn vẹn số rác nhựa trên biển. Chỉ là những ngày dài lênh đênh, dồn hết tâm sức quan sát và tiến hành loại bỏ rác mà thôi,” – Locky MacLean, cựu giám đốc tổ chức phi lợi nhuận Sea Shepherd và là một nhà hoạt động đại dương hơn 2 thập kỷ qua cho biết.

“Chúng tôi đã vượt chỉ tiêu loại bỏ 100 tấn rác nhựa và những tấm ‘lưới ma’ (thuật ngữ chỉ lưới đánh cá bị bỏ lại dưới biển), và trong thời điểm đầy khó khăn này, chúng tôi sẽ vẫn tiếp tục khôi phục lại đại dương – thứ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của chính chúng ta và của chính hành tinh này” – trích từ lời Mary Crowley, người sáng lập Viện du hành đại dương.

Đảo rác Thái Bình Dương nằm ở một trong số những khu vực xa xôi nhất đối với con người. Ước tính, nó chứa khoảng 80.000 tấn rác nhựa – chủ yếu từ những tấm “lưới ma” do quá trình đánh bắt cá thương mại và các hoạt động hàng hải. Số rác tại đây được tích tụ do các vòng hải lưu (gyres) – những dòng biển theo hình xoáy tròn, tụ lại một điểm.

Những chiến dịch như vậy có thể đóng góp ít nhiều vào việc gìn giữ môi trường biển thế giới. Tuy nhiên để so sánh, nó giống như việc bạn cố gắng lau khô sàn nhà trong khi ống nước đang bị vỡ ra vậy. Và mỗi năm, có khoảng 12,7 triệu tấn rác nhựa thải ra ngoài đại dương và tổng cộng hơn 150 triệu tấn rác đang cần xử lý gấp.

Xác rùa được tìm thấy trong lưới rác vứt dưới biển

Từ những hạt vi nhựa (nano nhựa) cho đến các tấm lưới khổng lồ, tất cả đều là rác rất khó hoặc không thể phân hủy tự nhiên được. Điều đó khiến chúng trở thành mối đe dọa cực lớn cho các sinh vật biển. Các nhà nghiên cứu tại Philippines từng tìm thấy một con cá voi đang hấp hối, với 40kg rác nhựa bên trong dạ dày.

Đáng ngại hơn, một báo cáo khoa học gần đây cho thấy ít nhất 4 con cá nhà voi, 3 con cá voi mũi khoằm, 2 con cá voi sừng và 5 con cùng chủng loại khác đang quanh quẩn ở khu vực đảo rác Thái Bình Dương ở thời điểm họ thực hiện chiến dịch thu dọn. Vào lúc này, có lẽ chúng… an toàn hơn được một tý, nhưng dẫu sao cũng chỉ như muối bỏ bể mà thôi.

Nguồn: IFL Science

Khi nào bạn sẽ không dùng đồ nhựa?

Một thập kỷ mới đã mở ra, cùng nhau làm mới mình thôi. Nếu bạn quan tâm đến việc sống xanh, sống sạch.

Sáng nay, bạn đã mua vội hộp xôi ở góc đường, cái bánh mì nóng hay tạt vào quán phở gọi một tô to? Trong một ngày, bạn đã “tiêu thụ” bao nhiêu túi nilon, bao nhiêu hộp xốp, ống hút, thìa nhựa?

Theo thống kê của Liên Hợp Quốc, mỗi năm trên thế giới thải ra một lượng rác thải nhựa đủ để bao quanh 4 lần bề mặt Trái Đất và phải mất hàng nghìn năm chúng mới có thể phân huỷ hoàn toàn. Trong quá trình phân huỷ, số rác thải nhựa này đã kịp hủy hoại môi trường sống của chúng ta, từ các vùng biển, các con sông, đến hàng loạt khu dân cư sinh sống.

Nhựa sẽ đươc tái chế

Do tính tiện dụng của các sản phẩm nhựa như hộp nhựa, hộp xốp dùng một lần, túi nilon… sử dụng xong là có thể đem vứt . Nên vì thế chúng được mọi người ưa chuộng, đặc biệt là giới trẻ. Nếu bạn suy nghĩ kỹ, bạn có thể tiết kiệm được vài phút rửa hay chuẩn bị đồ đựng, nhưng chính con người chúng ta chứ không ai khác, tự đặt mình vào mối nguy sống trong bầu không khí độc hại, trong một môi trường ô nhiễm, ngập rác thải nhựa. Sức khỏe bạn và người thân có còn được bảo đảm, tương lai của con em chúng ta liệu có còn thiên nhiên tươi đẹp, môi trường còn sạch đẹp…

Hãy hành động ngay từ bậy giờ

Bắt đầu từ một việc không mới, nhưng vô cùng cần thiết: giảm thiểu rác thải nhựa. Để giảm thải nhựa có nhiều cách, có thể kể đến như sử dụng dụng cụ đựng cá nhân và sử dụng sản phẩm tự hủy thân thiện với môi trường. Đừng lo mình mất cool, vẻ ngầu trong ánh mắt người khác khi mang theo bình nước, hộp cơm… bởi các nhãn hàng vô cùng bắt xu hướng đã tung ra hàng loạt sản phẩm với thiết kế siêu ngầu, phù hợp với mọi kiểu sở thích.

Nếu không hành động ngay bây giờ, ít lâu sau chúng ta sẽ sống chung với rác thải nhựa

Hãy nhân rộng việc sử dụng sản phẩm sinh học thân thiện với môi trường cho những người xung quanh. Mỗi người một ít sức lực thì chắc chắn chúng ta sẽ nhanh chóng cải thiện được tình trạng ô nhiễm. Bởi các sản phẩm này chỉ mất từ 6 tháng đến 1 năm để phân hủy hoàn toàn, trong khi các sản phẩm nhựa có thể tốn 400 – 1000 năm mới phân huỷ.

Năm 2020 đã qua được 1/2 quảng đường rồi, vậy mà sao chúng ta không thay đổi bản thân mình, thay đổi thói quen của mình, khi thói quen đó là cho chính chúng ta, vì chúng ta?

Hãy thay đổi từ những việc rất nhỏ, buổi sáng dậy sớm hơn thêm 5 phút thôi, chuẩn bị hộp đựng cơm, bình nước. Và hãy dành thêm 5 phút tìm mua những sản phẩm sinh học phân hủy hoàn toàn khi đi siêu thị. Thay vì dùng túi nilon bạn hãy chọn một chiếc túi vải thật dễ thương để đựng đồ… Tưởng chừng chỉ là thay đổi nhỏ thôi, nhưng bạn biết đó, nhiều sự thay đổi nhỏ sẽ tạo ra sự thay đổi lớn cho cả hành tình này

Vì chính chúng ta, con em chúng ta

Tại sao hạn chế dùng ống hút nhựa?

Điều gì đang xảy ra với ngành công nghiệp ống hút nhựa? Gần đây, quy định cấm hoặc hạn chế loại nhựa dùng 1 lần đã được ban hành tại 27 quốc gia trên thế giới, bao gồm: Đài Loan, Vanuatu, Seychelles, Hàn Quốc… Nhựa và các sản phẩm từ nhựa đang dần trở thành một cuộc khủng hoảng toàn cầu trong xã hội hiện đại. Vì vậy, những vật dụng nhỏ bé, dường như vô hại và tiện lợi này đang gây ra rất nhiều mối ái ngại đối với cuộc sống của con người và môi trường?

Hàng loạt ống hút nhựa và chất thải nhựa đã bị thải ra đại dương.

Kể từ sự bùng nổ của vật liệu nhựa vào năm 1950, ngành công nghiệp nhựa đã tăng tốc nhanh đến mức sản xuất hơn 8,3 triệu tấn và chỉ 9% trong số đó được tái chế hoặc xử lý đúng cách. Điều này có nghĩa là hơn 7,5 triệu tấn chất thải nhựa vẫn còn tồn tại trên bãi rác, bờ biển và trôi dạt trên đại dương.

Ngày nay, ống hút nhựa là một trong những vật dụng sử dụng một lần phổ biến nhất. Một thống kê đã chỉ ra rằng thế giới sản xuất khoảng 3,5 tỷ ống hút nhựa mỗi năm. Bởi vì ống hút là những dụng cụ có trọng lượng rất nhẹ nên chúng thường không phân loại tái chế cơ học và cuối cùng góp vào khoảng 2.000 tấn chất thải nhựa trong đại dương mỗi năm. Hệ thống chất thải toàn cầu khổng lồ này đang thoát khỏi tầm kiểm soát con người.

Đường đi của nhựa khi thải ra môi trường

Tác động tiêu cực của ống hút nhựa

Chúng ta đều biết rằng ống hút nhựa (các sản phẩm bằng nhựa nói chung) không thể phân hủy sinh học và sẽ phân hủy thành các vật liệu độc hại (do vi khuẩn tự nhiên và các chất phân hủy khác).

Về mặt kỹ thuật, nhựa không bao giờ bị phân hủy, chúng chỉ vỡ thành các phân tử nhỏ hơn dưới tia UV từ ánh mặt trời. Quá trình này có thể mất đến hàng trăm năm. Trong khi đó, những ống hút nhựa đã qua sử dụng tồn tại trong đại dương đang gây ra nhiều thiệt hại hơn bạn nghĩ. Trước hết, do hình dạng nhỏ và mỏng, chúng có thể dễ dàng bị “ăn” bởi các sinh vật biển như cá, sứa và rùa….

Một chú rùa đang được rút ống hút nhựa khỏi mũi

Các nhà khoa học đã phải lấy 1 chiếc ống hút nhựa từ mũi rùa vào năm 2015. Nó gây lo ngại cho mọi người về việc ống hút nhựa đang trở thành mối nguy vào động vật biển khi chúng trôi nổi trong đại dương. Hơn nữa, khi nhựa phân hủy thành các hạt rất nhỏ, nó giải phóng các hóa chất độc hại vào nước, đất, không khí. Và một khi những hạt này bị động vật biển hấp thụ, chúng cũng di chuyển theo chuỗi thức ăn: từ sinh vật phù du, cá nhỏ, cá lớn và cuối cùng là con người, gây ra cho chúng ta nhiều vấn đề sức khỏe như béo phì, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, kèm theo các vấn đề trong nội tạng và chứng chậm phát triển của trẻ em.

Hành động từ các tập đoàn và quốc gia chống ô nhiễm ống hút nhựa

Chiến dịch giảm thiểu ống hút nhựa đã và vẫn đang ảnh hưởng đến chính phủ và các công ty toàn cầu. Theo báo cáo của U.N, cho đến nay, 14% các quốc gia trên thế giới đã cấm hoặc hạn chế các mặt hàng nhựa sử dụng một lần. Các thành phố như Seattle, San Francisco và Washington, DC… đã cấm sử dụng ống hút nhựa. Và danh sách các quốc gia cấm các dụng cụ bằng nhựa sử dụng một lần sẽ mở rộng lâu hơn vào năm 2021 khi luật pháp EU sẽ được thực thi – cấm ống hút nhựa, tăm bông, thiết bị khuấy, dao kéo và dây bóng bay.

Các công ty và thương hiệu nổi tiếng bao gồm Starbucks, Disney, American Airlines… cũng đã công bố kế hoạch ngừng sử dụng nhựa một lần trong các dịch vụ cung cấp cho khách hàng. Mặc dù sẽ xuất hiện những khó khăn ban đầu,

Starbuck hiện đang đề ra một giải pháp thay thế cho việc sử dụng ống hút nhựa: nắp cốc sippy dành cho người lớn (dành cho đồ uống lạnh). Nắp có một môi nhỏ nhô lên và có thể tái chế. Một số đồ uống đặc biệt sẽ tiếp tục có ống hút (bao gồm Frappuccinos kem nóng) nhưng những ống hút này sẽ được làm từ nhựa hoặc giấy có thể phân hủy. Với giải pháp tuyệt vời này, Starbuck vừa thực thi chính sách bảo vệ môi trường mà vẫn làm hài lòng khách hàng.

Một số lựa chọn thay thế cho ống hút nhựa

May mắn thay, chiến dịch chống lại ống hút nhựa đang dần biến thị trường sang một hướng nhìn khác: ống hút phân hủy sinh học và tái sử dụng, ống hút thủy tinh, kim loại. Chúng có thể được sử dụng trong thời gian dài đang trở thành xu hướng của nhiều khách hàng. Những ống hút tái sử dụng này được ca ngợi nhiều vì chất lượng tiêu chuẩn cao, thời gian sử dụng và giá trị thẩm mỹ.

Mặt khác, ống hút phân hủy sinh học 100% có thể phân hủy và siêu thân thiện với môi trường cũng đang “làm mưa gió” trên thị trường như ống hút cỏ tự nhiên, ống hút gạo và ống hút giấy.

Điều quan trọng cần lưu ý là những lựa chọn thay thế này hoàn toàn thích hợp cho mọi loại đồ uống như cà phê, sữa, nước trái cây hoặc trà và chúng phù hợp cho mọi nơi như ở nhà, nơi làm việc, tiệc tân gia và nhà hàng.

Nhận thức được những thiệt hại khủng khiếp của ống hút nhựa có thể gây ra cho các sinh vật biển, môi trường và chính con người, quy định cấm hoặc hạn chế sử dụng ống hút nhựa là hoàn toàn cần thiết.

Cuộc cách mạng để loại bỏ nhựa mới chỉ bắt đầu và nhiều quốc gia đang trong quá trình chuẩn bị để cấm sản phẩm này. Điều quan trọng đối với các công ty và thương hiệu là tạo ra các phương pháp khác nhau vừa thay thế ống hút nhựa thân thiện môi trường vừa có chi phí hợp lý để giảm dần lượng ống hút nhựa thải ra môi trường.

Nhựa phân hủy như thế nào?

Liệu đã bao giờ bạn tự hỏi “Nhựa phân hủy như thế nào? Tác hại của rác thải nhựa đến môi trường ra sao” không? Nếu chưa thì hãy tự hỏi mình một lần và hãy tìm hiểu về vấn đề này cái nhìn bao quát về rác thải nhựa nhé!

Theo thống kê của các tổ chức trên thế giới thì mỗi năm có hơn 300 triệu tấn rác thải nhựa được thải ra môi trường. Cụ thể hiện nay phải có hơn 13 tỷ tấn rác thải nhựa được chôn lấp trong các bãi rác hoặc đổ xuống biển.

Thực trạng rác thải nhựa hiện nay đang ở tình trạng đáng báo động

Và theo báo cáo của Liên Hợp Quốc, lượng rác thải nhựa mỗi năm đủ bao quanh trái đất 4 lần.

Với tình trạng đáng báo động như vậy, rác thải gây ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường như: làm ô nhiễm môi trường nước, không khí; gây ra tình trạng ứ đọng, tắc nghẽn cống rãnh; ảnh hưởng đến môi trường sống của thực vật, động vật và con người; làm xảy ra tình trạng xói mòn đất, tầng ozon bị phá hủy, gây hiệu ứng nhà kính,…

Điều đáng nói là thời gian phân hủy của nhựa, đặc biệt là nhựa truyền thống là rất lâu, hàng trăm năm, thậm chí hàng nghìn năm nên những ảnh hưởng của nó đến môi trường còn rất lâu dài. Đến đây, có lẽ bạn sẽ thắc mắc “Nhựa phân hủy như thế nào mà lâu đến vậy?” Hãy cùng tìm hiểu nhé!

Cụ thể sự phân hủy của nhựa gồm 2 quá trình là quá trình phân rã và quá trình phân hủy sinh học.

1. Quá trình phân rã (degradable process)

Phân rã là quá trình cấu trúc polimer của nhựa bị bẻ gãy dưới tác động của ánh sáng, độ ẩm,… trong một khoảng thời gian nhất định.

Nhựa khi bị phân rã tức là sẽ chuyển biến thành những mảnh nhựa nhỏ hơn, cỡ micro hay nano chứ không phải là bị phân hủy hay biến thành chất khác.

Thời gian cho quá trình phân rã của nhựa thường là rất lâu, vài chục năm đến vài nghìn năm tùy từng loại nhựa và điều kiện môi trường. Ví dụ, trong môi trường thiếu ánh sáng, độ ẩm thấp thì một chiếc túi nilon phải mất 500 – 1000 năm mới có thể phân rã được.

Ngoài việc để nhựa phân rã trong môi trường tự nhiên thì còn có 2 cách phân rã nhựa có tác động khác là:

  • Phương pháp vật lý: Đập hoặc xay vụn nhựa thành bột.
  • Phương pháp hóa học: Sử dụng xúc tác như Alta, Chitosan, D2W… Các chất xúc tác này sẽ làm nhựa yếu đi và có thể phân rã nhanh hơn.

2. Quá trình phân hủy sinh học của nhựa (Biodegradable process)

Quá trình phân hủy sinh học là quá trình nhựa bị phân hủy khi có tác động của enzim tiết ra từ sinh vật và biến thành khí CO2, nước, mùn…

Hiện, thời gian để nhựa có thể phân hủy sinh học là rất lâu. Đặc biệt là còn tùy theo điều kiện môi trường, nhiệt độ, ánh sáng, không khí, độ ẩm… thì thời gian phân hủy sinh học của cùng một loại nhựa cũng có sự khác nhau.

Ngày nay, để rút ngắn thời gian phân hủy của nhựa cũng như hạn chế tác động của nhựa đến môi trường, người ta đã nghiên cứu và phát triển các sản phẩm giúp tăng thời gian phân hủy nhựa và thay thế chúng như:

  • Nhựa phân rã (Oxo-degradable plastic): Trong thành phần vẫn có nguyên liệu gốc dầu mỏ truyền thống và được trộn thêm chất phụ gia giúp kích thích quá trình cắt các liên kết polimer giúp nhựa có thể phân rã nhanh hơn. Tuy nhiên, các sản phẩm làm từ loại nguyên liệu này, mặc dù có thời gian phân rã rất nhanh, nhưng lại phân hủy rất chậm, không khách mấy so với vật liệu nhựa truyền thống Vì thế gián tiếp tạo ra nhiều hạt vi nhựa, tác động tiêu cực đến môi trường.
  • Nhựa sinh học phân hủy sinh học hoàn toàn (Biodegradable bioplastic): Đây là các sản phẩm làm từ được làm từ các polimer phân hủy sinh học có thể có nguồn gốc từ nguyên liệu tái tạo như bột ngô, sắn, mía đường hoặc của cải đường, trộn chung với tinh bột hoặc các loại bột vô cơ khác nhau (bột đá, bột tan…). Sản phẩm làm từ các loại vật liệu này có thể phân hủy sinh học hoàn toàn thành CO2, nước, mùn.. trong thời gian ngắn, chỉ trong vòng vài tháng đến vài năm. Đây là loại vật liệu được đánh giá là có tác dụng tích cực tới môi trường sống và con người.

Bạn cũng có thể thấy việc sử dụng những sản phẩm có nguồn gốc sinh học phân hủy hoàn toàn mang đến nhiều lợi ích hơn. Vì thế nếu là một người tiêu dùng thông minh và có mong muốn bảo vệ môi trường, bạn nên sử dụng các sản phẩm sinh học phân hủy hoàn toàn như các sản phẩm ống hút gạo

Như vậy, qua những thông tin trên, bạn đã nắm được nhựa phân hủy như thế nào rồi. Có thể nói thời gian phân hủy của nhựa là rất dài, vì thế để bảo vệ môi trường sống của chúng ta thì hãy nâng cao ý thức, thay đổi hành vi ngay từ hôm nay với phương châm “Reduce, repair, reuse, recycle” (Cắt giảm, sửa chữa, tái sử dụng, tái chế) hoặc khi bắt buộc hãy sử dụng các sản phẩm thân thiện với môi trường để thay thế bạn nhé.

Cần thay thế túi rác đen gây hậu quả khủng khiếp cho môi trường

Túi rác đen là loại túi nilon cỡ lớn màu đen chuyên dùng đựng rác thải. Hầu hết các gia đình đều sử dụng loại túi rác này mà không lường hết những hậu quả khủng khiếp của chúng với môi trường.

5 lý do nên giảm dùng túi rác đen

Thứ nhất, túi rác đen làm bằng nilon khó phân hủy nên khi lẫn vào đất, chúng cản trở quá trình sinh trưởng của các loại thực vật bị nó bao quanh khiến hiện tượng xói mòn đất đai dễ xảy ra hơn.

Lưu bản nháp tự động
Túi rác đen phổ biến hiện nay

Thứ hai, túi rác đen bị chôn trong đất làm cho đất không giữ được nước, dinh dưỡng, gây cản trở quá trình trao đổi dinh dưỡng của cây trồng, từ đó ảnh hưởng đến sự cân bằng của hệ sinh thái.

Thứ ba, túi rác đen làm tắc nghẽn các đường ống dẫn nước thải làm tăng khả năng ngập lụt của các đô thị vào mùa mưa.

Thứ tư, túi rác đen là một trong những nguyên nhân gây ra cái chết của sinh vật do ăn nhầm phải.

Thứ năm, túi rác đen rất nguy hiểm, nhất là khi bị đốt, các khí thải ra đặc biệt là khí đi-ô-xin có thể gây ngộ độc, gây ngất, khó thở…

Rùa nhỏ bằng bàn tay nuốt hơn 100 mảnh nhựa

Các nhà khoa học Mỹ phát hiện tới 104 mảnh nhựa trong xác một chú rùa nhỏ xíu dạt vào bờ biển. Được biết, 100% những con bỏ mạng đều có nhựa trong đường ruột.

Trung tâm Gumbo Limbo Nature (Mỹ) đăng lên mạng xã hội ảnh chụp xác rùa con dạt vào bờ biển Nam Florida hôm 1/10/2019.

“Con rùa có thể nằm gọn trong lòng bàn tay này đã ăn đến 104 mảnh nhựa”, đại diện trung tâm cho biết. Các nhà khoa học từng cảnh báo, rác thải nhựa khi đổ xuống biển có thể vỡ thành nhiều mảnh nhỏ và động vật nuốt vào.

Tháng 8 đến tháng 11 là mùa dạt bờ, gió và sóng mạnh đẩy rùa con dạt vào bãi cát. Tình nguyện viên và các tổ chức môi trường nỗ lực giải cứu những con mắc cạn hoặc bị tảo biển quấn quanh, nhưng không phải lúc nào họ cũng thành công vì rủi ro từ nạn ô nhiễm.

“Tiếc là không phải con rùa nào dạt bờ cũng sống sót. 100% những con bỏ mạng đều có nhựa trong đường ruột. Đây là lời nhắc nhở đáng buồn rằng chúng ta cần nỗ lực để giúp đại dương không còn rác thải nhựa”, đại diện trung tâm cho biết.

Tổ chức Bảo tồn Rùa biển ở Florida ước tính, hơn một triệu sinh vật biển, gồm động vật có vú, cá, cá mập, rùa và chim, chết mỗi năm do rác thải nhựa. Hiện có khoảng 100 triệu tấn nhựa ngoài đại dương. Các nhà môi trường ước tính, thế giới sẽ tạo ra thêm khoảng 27 triệu tấn rác thải năm 2019.

Theo: VnExpress

Thời gian phân hủy của nhựa thực sự mất bao lâu?

Thời gian phân hủy của nhựa là bao lâu? Bạn đã bao giờ tự hỏi và thử tìm kiếm các thông tin về phân hủy nhựa để biết được mình có nên tiếp tục sử dụng tràn lan các sản phẩm từ nhựa chưa?

Nếu bạn đã ít nhất một lần đặt câu hỏi này hoặc băn khoăn mà chưa có lời giải đáp, chưa có biện pháp thay thế nào.

Thời gian phân hủy của nhựa có thể kéo dài đến 300 năm
Nhựa vứt ra mồi trường chỉ mất 1 giây nhưng mất đến 300 năm để chúng phân hủy

1. Thực trạng về rác thải nhựa hiện nay

Rác thải nhựa được định nghĩa là những sản phẩm được làm từ nhựa, khó phân hủy trong môi trường và đã qua sử dụng, bao gồm chai lọ, túi ni lông, đồ chơi cũ,…

Rác thải nhựa có thể phát sinh từ rất nhiều hoạt động như:

  • Rác thải nhựa từ sinh hoạt hàng ngày ở khu dân cư, chợ… .
  • Rác thải nhựa từ các hoạt động công nghiệp, sản xuất, xây dựng… .
  • Rác thải nhựa trong bệnh viện, cơ sở y tế… .
  • Rác thải nhựa từ các khu du lịch, dịch vụ… .

Mỗi năm, theo thống kê thế giới thải ra hơn 300 triệu tấn rác thải nhựa, trong đó có 8 triệu tấn chất thải nhựa được đổ ra đại dương. Theo báo cáo của Liên hợp quốc, lượng rác thải nhựa mỗi năm đủ bao quanh trái đất 4 lần.

Theo kết quả nghiên cứu của Đại học Georgia, Việt Nam là 1 trong 20 nước thải rác nhiều nhất, là 1 trong 5 nước có lượng rác thải nhựa ra đại dương lớn nhất thế giới. Mỗi năm Việt Nam thải khoảng 1,8 triệu tấn rác thải nhựa ra biển.

Căn cứ vào mức độ sử dụng hiện nay, các chuyên gia cho rằng sẽ có hơn 13 tỷ tấn rác thải nhựa được chôn lấp trong các bãi rác hoặc đổ xuống biển gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Rác thải nhựa đang trở thành vấn nạn khó giải quyết cần sự chung tay của toàn xã hội

Rác thải nhựa đang trở thành vấn nạn khó giải quyết cần sự chung tay của toàn xã hội
Rác thải nhựa đang trở thành vấn nạn khó giải quyết cần sự chung tay của toàn xã hội

2. Thời gian phân hủy của nhựa

Với tình hình rác thải nhựa đáng lo ngại như vậy, việc quan tâm đến thời gian phân hủy của nhựa là điều cần thiết để biết cách điều chỉnh việc sử dụng.

Các sản phẩm làm từ nhựa sẽ có những thời gian phân hủy khác nhau do cấu trúc và các nguyên liệu làm nên mỗi sản phẩm là khác nhau. Nhưng nhìn chung thời gian để có thể phân hủy của nhựa là rất cao, có thể lên đến 1000 năm.

Sản phẩm nhựa từ nguyên liệu dầu mỏ truyền thốngThời gian phân hủyCác sản phẩm thay thế (sản phẩm sinh học phân hủy hoàn toàn)Thời gian phân hủy
Túi nilon, bao nhựa mỏng, loại thường10 – 100 nămTúi sinh học phân hủy hoàn toàn6 – 12 tháng
Túi nhựa dày, dai500 – 1000 nămTúi sinh học phân hủy hoàn toàn6 – 12 tháng
Chai nhựa450 – 1000 năm
Chai chất tẩy rửa500 – 1000 năm
Ông hút nhựa100 – 500 nămÔng hút sinh học phân hủy hoàn toàn6 – 12 tháng
Thìa, nĩa nhựa100 – 500  nămThìa, nĩa sinh học phân hủy hoàn toàn6 – 12 tháng
Cốc sữa chua100 – 1500 năm
Bàn chải đánh răng100 – 500 năm
Ly xốp50 – 500 năm
Quần áo20 – 200 năm
Dây cước câu cá600 năm
Nắp chai100 – 500 năm
Vòng nhựa cố định cổ chai90 năm
Đầu lọc thuốc lá10 – 15 năm
Tã lót và băng vệ sinh250 – 500 năm

2.1. Túi nilon, bao nhựa phân hủy trong bao lâu?

Thời gian phân hủy của các loai túi nhựa dày kéo dài từ 500 - 1000 năm
Thời gian phân hủy của các loai túi nhựa dày kéo dài từ 500 – 1000 năm

2.1.1. Bao nhựa, túi nilon mỏng, loại thường

Thời gian phân hủy của nhựa từ các loại sản phẩm từ túi nilong truyền thống thường kéo dài đến hàng nghìn năm.

Nguyên liệu: Được làm từ High – Density Polyethylene (HDPE), chứa nhiều chất độc thần kinh, gây ung thư và các hóa chất gây rối loạn tiết tố.

Thời gian phân hủy: 10 – 100 năm tùy thuộc vào điều kiện môi trường đại dương và chỉ có thể phân hủy được khi có sự tác động của ánh sáng mặt trời.

Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:

  • Gây ra các bệnh hen suyễn, béo phì, ung thư… khi dùng để bảo quản thực phẩm.
  • Khi được phát thải, chất độc trong bao bì, túi nilon đi vào hệ sinh thái, làm ô nhiễm đất, nguồn nước ngầm, không khí. Làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, nhiễm độc gan, bệnh tim, bệnh tuyến giáp và rối loạn thần kinh…
  • Đối với trẻ em: có thể gây bệnh phổi, hen suyễn, làm tăng kháng insulin và huyết áp cao, gây ra bệnh béo phì, tiểu đường, biến chứng thận và tim.
  • Đối với phụ nữ: các chất độc hại trong bao nhựa, túi nilon có thể cản trở sự cân bằng nội tiết, ảnh hưởng đến sinh sản.
  • Đối với nam giới: bao nhựa, túi nilon làm tăng nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt và làm suy giảm sức khỏe sinh sản.
  • Rác thải nhựa bị xả ra môi trường vô tội vạ sẽ làm tắc nghẽn cống tạo ra lũ lụt khi trời mưa và tạo ra những vùng nước đọng cho côn trùng mang mầm bệnh như muỗi phát triển.
  • Tình trạng rác thải nhựa bị xả ra môi trường giết chết khoảng 100.000 động vật/năm, làm phá vỡ chuỗi thức ăn tự nhiên… .

2.1.2. Túi nhựa dày, dai

  • Nguyên liệu: Được làm từ Low – Density Polyethylene (LDPE)
  • Thời gian phân hủy: 500 – 1000 năm tùy thuộc vào điều kiện môi trường đại dương. Sản phẩm này cần tiếp xúc với ánh sáng mặt trời mới phân hủy được. Nếu nằm sâu trong một bãi rác, túi nhựa dày có thể mãi mãi không bị phân hủy.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Tương tự như tác hại của bao nhựa, túi nilon mỏng, loại thường.

2.1.3. Túi sinh học phân hủy hoàn toàn

Túi sinh học phân hủy hoàn toàn là các sản phẩm được nghiên cứu nhằm đáp ứng nhu cầu thay thế việc sử dụng các loại túi nhựa thông thường, vừa mang đến lợi ích cho sức khỏe người dùng và thân thiện với môi trường.

  • Nguyên liệu: Hầu hết đều được làm từ nguyên liệu hữu cơ hoặc các nguyên liệu sinh học có thể phân hủy.
  • Thời gian phân hủy: 6 – 12 tháng tùy thuộc vào điều kiện môi trường.
  • Ưu điểm: Thời gian phân hủy của các sản phẩm này nhanh hơn. Đặc biệt, túi sinh học được làm từ nguồn nguyên liệu hữu cơ (bột bắp, bột mì,..) nên rất an toàn cho sức khỏe người sử dụng và không gây ô nhiễm môi trường.

2.2. Chai nhựa phân hủy trong bao lâu?

Thời gian phân hủy của các loại chai nhựa
Thời gian phân hủy của các loại chai nhựa là khác nhau tùy từng nguyên liệu

2.2.1. Chai nhựa

Các loại chai nhựa hiện nay được sử dụng rất phổ biến, từ chai nhựa đựng nước uống sử dụng một lần đến các loại chai đựng thực phẩm, đồ ăn, đồ dùng…

  • Nguyên liệu: Được làm từ Polyethylene Terephthalate (PET) – một nguyên liệu nhẹ, xốp, dễ tái chế.
  • Thời gian phân hủy: 450 – 1000 năm tùy vào điều kiện môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Khi phát thải ra môi trường có thể gây ô nhiễm nguồn nước, không khí…  làm ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, gây rối loạn các hormone giới tính, gây ra hiện tượng dậy thì sớm ở trẻ… .
    • Nhiều loại nhựa khi được sử dụng lại nhiều lần có thể gây ra nguy cơ bị ung thư tuyến tiền liệt, ung thư vú…
    • Làm ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng trực tiếp đến các loài động vật… .

2.2.2. Chai chất tẩy rửa

  • Nguyên liệu: Được làm từ High – Density Polyethylene (HDPE)
  • Thời gian phân hủy: 500 – 1000 năm tùy điều kiện môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Tương tự tác hại của bao nhựa, túi nilon

2.3. Thời gian phân hủy ống hút nhựa

Thời gian phân hủy của nhựa với các sản phẩm ống hút nhựa truyền thống và ống hút sinh học sẽ có những điểm khác nhau. Cụ thể như sau:

2.3.1.Ống hút nhựa truyền thống

  • Nguyên liệu: Được làm từ Polypropylene (PP)
  • Thời gian phân hủy: 100 – 500 năm tùy điều kiện môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Khi sử dụng có thể tiềm ẩn nguy cơ ung thư và các bệnh lý khác cho con người.
    • Có thể gây thương tích, những vết trầy xước, làm tổn thương vùng mắt, miệng, hệ tiêu hóa của trẻ nhỏ. Tại Mỹ, mỗi năm có tới 1.400 ca nhập viện vì ống hút.
    • Gây ô nhiễm nguồn nước khi bị xả thải vô ý thức
    • Ống hút là tác nhân gây nên rất nhiều cái chết của động vật biển. Theo thống kê của tổ chức One Les Straw, mỗi năm có 100.000 động vật biển và 1 triệu chim biển chết do ăn phải ống hút nhựa.

2.3.2. Ống hút sinh học

  • Nguyên liệu: được làm từ nguyên liệu hữu cơ, hoặc các nguyên liệu sinh học có thể phân hủy.
  • Thời gian phân hủy: 6 – 12 tháng tùy điều kiện môi trường phân hủy.
  • Ưu điểm:
    • Không gây hại đến sức khỏe người sử dụng.
    • Thời gian phân hủy nhanh, không gây hại cho môi trường. Và quá trình sản xuất ít tác động tới môi trường vì tiêu thụ năng lượng ít hơn từ nguồn nguyên liệu không thể tái tạo, phát thải lượng khí nhà kính thấp hơn.

2.4. Thời gian phân hủy của thìa, nĩa nhựa

2.4.1.Thìa, nĩa nhựa truyền thống

Thìa nĩa nhựa truyền thống đều là những sản phẩm được làm từ nhựa PE, PP … . Thời gian phân hủy của loại nhựa này kéo dài đến hàng trăm năm. Ngoài những tiện ích mà chúng đem lại thì tác hại của chúng đối với con người và môi trường là:

  • Chứa các chất độc như chì, hoạt chất cadimi, cacbonat không tốt cho sức khỏe.
  • Nếu sử dụng lâu dài, có thể gây ra các bệnh mãn tính về tim mạch, gan, thận, ung thư.
  • Khó phân hủy, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng xấu đến các loại sinh vật, động vật.

2.4.2.Thìa, nữa nhựa sinh học

  • Nguyên liệu: được làm từ nguyên liệu hữu cơ, hoặc các nguyên liệu sinh học có thể phân hủy.
  • Thời gian phân hủy: 6 tháng – 2 năm tùy vào điều kiện của môi trường phân hủy như độ ẩm, nhiệt độ, lượng vi sinh vật…
  • Ưu điểm:
    • Không gây hại cho sức khỏe con người và môi trường.
    • Khi phân hủy không sản sinh ra thành phần có hại cho môi trường.

2.5. Các loại rác thải nhựa khác

Thời gian phân hủy của bàn chải đánh răng và cốc sữa chua
Thời gian phân hủy của bàn chải đánh răng và cốc sữa chua

2.5.1. Cốc sữa chua

  • Nguyên liệu: Được làm từ Polypropylene (PP)
  • Thời gian phân hủy: 100 – 1500 tùy thuộc vào điều kiện môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Tương tự như tác hại của ống hút nhựa truyền thống

2.5.2. Bàn chải đánh răng

Bàn chải đánh răng được làm từ nguyên lue

  • Nguyên liệu:  Được làm từ Polyamide (PA)
  • Thời gian phân hủy: Trong đại dương là trên 500 năm
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Tương tự như tác hại của các sản phẩm nhựa khác, làm ảnh hưởng xấu đến môi trường vì thời gian phân hủy lâu.

2.5.3. Ly xốp

Trong ly xốp có chứa những nguyên liệu được làm từ nhựa. Cụ thể

  • Nguyên liệu: Được làm từ Extruded Polystyrene Foam (XPS)
  • Thời gian phân hủy: 50 – 500 năm tùy điều kiện môi trường đại dương
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Có thể chứa bột khoáng gây ung thư.
    • Khi đựng đồ nóng, chất độc monostyren giải phóng ra nhiều gây tổn hại gan và nhiều bệnh khác.
    • Khi gặp dầu mỡ, muối mặn, axit,… ly xốp gây độc tố hại cho con người
    • Khó phân hủy, gây hại cho môi trường như các sản phẩm nhựa khác.

2.5.4. Quần áo

Trong quần áo có những sợi được làm từ nhựa như Polyester, Rayon, Acrylic hoặc Spandex

  • Nguyên liệu: Được làm từ sợi Polyester, Rayon, Acrylic hoặc Spandex
  • Thời gian phân hủy: 20 – 200 năm tùy điều kiện môi trường đại dương
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Là nguyên nhân gây ra cái chết của các loài cá, trai, sò,… khi chúng ăn phải.
    • Ảnh hưởng xấu đến môi trường khi khó phân hủy như các sản phẩm nhựa khác.

2.5.5. Dây cước câu cá

Dây cước câu cá có thể mất đến 600 năm mới có thể phân hủy
Dây cước câu cá có thể mất đến 600 năm mới có thể phân hủy
  • Nguyên liệu: Được làm từ Polyamide (PA)
  • Thời gian phân hủy: 600 năm trong môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Gây tổn thương cho chim, cá, động vật giáp xác.
    • Có tác động xấu đến môi trường như các sản phẩm nhựa khác.

2.5.6. Nắp chai

  • Nguyên liệu: Được làm từ Polypropylene (PP)
  • Thời gian phân hủy: 100 – 500 năm tùy điều kiện môi trường đại dương
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Gây ra cái chết của chim biển, cá vì chúng tưởng là thức ăn, con mồi.
    • Gây tắc cống rãnh, nguồn nước, ảnh hưởng đến môi trường.
    • Gây nhiều tác động xấu như các sản phẩm nhựa khác

2.5.7 Vòng nhựa cố định cổ chai

  • Nguyên liệu: Được làm từ Photodegradable Polymer
  • Thời gian phân hủy: 90 năm trong môi trường đại dương
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Tương tự như tác hại của các sản phẩm nhựa khác.

2.5.8. Đầu lọc thuốc lá

Thời gian phân hủy cả đầu lọc thuốc lá là khoảng 10 - 15 năm
Thời gian phân hủy cả đầu lọc thuốc lá là khoảng 10 – 15 năm
  • Nguyên liệu: Đầu lọc thuốc lá được làm từ Cellulose Acetate là một loại nhựa độc hại, khó phân hủy một cách tự nhiên, có chứa các hóa chất độc như asen, cadmium, chì.
  • Thời gian phân hủy: Tùy thuộc vào điều kiện môi trường đại dương, khoảng 10 – 15 năm.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường:
    • Các hóa chất độc hại trong đầu mẩu thuốc lá sẽ ngấm vào hệ sinh thái thủy sinh, hòa vào nguồn nước và gây hại cho chất lượng nước, sinh vật.
    • Đầu lọc thuốc lá có thể gây tắc nghẽn cống rãnh.
    • Làm ô nhiễm đất đai.

2.5.9. Tã lót và băng vệ sinh

  • Nguyên liệu: Được làm từ Polypropylene (PP)
  • Thời gian phân hủy: 250 – 500 năm tùy điều kiện môi trường đại dương.
  • Tác hại đối với sức khỏe con người, môi trường: Gây ô nhiễm môi trường như các sản phẩm nhựa khác.

Chai nhựa phân hủy trong bao lâu? Như thế nào?

Số lượng rác thải nhựa nói chung, chai nhựa nói riêng được thải ra trên trái đất ngày càng có xu hướng gia tăng. Tuy nhiên có nhiều người lại không hề biết rằng thời gian chai nhựa phân hủy là rất lâu cùng những ảnh hưởng đến môi trường sống mà chúng mang lại.

Bài chia sẻ dưới đây Aneco sẽ giúp bạn biết được chai nhựa phân hủy trong bao lâu? Như thế nào?. Ảnh hường của rác thải nhựa đến môi trường sống. Từ đó tự ý thức hành vi tiêu dùng của mình và giúp “mẹ trái đất” đỡ gánh nặng trên vai, góp phần bảo vệ môi trường sống!

1. Thống kê về việc sử dụng chai nhựa hiện nay

Rác thải được từ chai nhựa chất đống lên như núi
Rác thải từ chai nhựa đang là vấn đề đáng báo động trên toàn thế giới

Hiện nay, có khá nhiều thực phẩm như đồ uống, nước tương, nước mắm, dấm… đều sử dụng chai nhựa khiến cho con số các sản phẩm sử dụng chai nhựa lên đến mức báo động. Ở nước Mỹ là trên 100 tỷ đồ uống sử dụng chai nhựa.

Theo thống kê của Guardian thì mỗi phút có hàng triệu chai nhựa được sản xuất, bán và thải ra môi trường. Điều đó đồng nghĩa với việc mỗi giây có 20.000 chai nhựa được sản xuất, bán và thải ra.

Theo một số liệu thống kê khác, năm 2016 có khoảng 480 tỉ chai nhựa (tương đương với 1 triệu chai/phút) được bán ra.

Có thể nói đây là một con số khổng lồ, kéo theo đó là sự gia tăng rác thải nhựa theo cấp số nhân, chắc chắn sẽ làm ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe và môi trường sống.

Rác thải từ chai nhựa đang là vấn đề đáng báo động trên toàn thế giới.

2. Chai nhựa phân hủy như thế nào?

2.1. Thành phần chính và vòng đời của chai nhựa

Để biết được chai nhựa phân hủy như thế nào, chúng ta hãy tìm hiểu thành phần chính và vòng đời của chai nhựa.

Chai nhựa đựng nước uống, thực phẩm có thành phần chính là nhựa PET (Polyethylene Terephthalate) – nhựa nhiệt dẻo, thuộc loại nhựa polyester. Ngoài ra, nó còn được làm từ Polypropylene (PP), Polyvinylchloride (PVC), chất phụ gia. Còn chai nhựa đựng chất tẩy rửa có thành phần chính là High – Density Polyethylene (HDPE).

Nền kinh tế tuần hoàn về giá trị nhựa
Vòng đời của chai nhựa

Vòng đời của chai nhựa gồm có 5 giai đoạn:

  • Giai đoạn 1: Từ tài nguyên dầu mỏ làm thành các hạt nhựa.
  • Giai đoạn 2: Từ các hạt nhựa, người ta sản xuất ra các sản phẩm nhựa khác nhau, trong đó có chai nhựa.
  • Giai đoạn 3: Chai nhựa được phân phối tại các điểm bán.
  • Giai đoạn 4: Người tiêu dùng mua chai nhựa về sử dụng.
  • Giai đoạn 5: Chai nhựa được đốt (12%) hoặc tái chế (9%). Nhưng đa số chai nhựa (79%) bị loại bỏ, đưa đi chôn lấp hoặc vứt ra môi trường.

Chính hệ thống quản lý chất thải không hiệu quả cũng như sự rò rỉ hạt vi nhựa trong suốt vòng đời của chai nhựa gây ra ô nhiễm nhựa, ảnh hưởng đến sức khỏe và môi trường.

2.2. Quá trình chai nhựa phân hủy

Quá trình chai nhựa phân hủy
Quá trình chai nhựa phân hủy

Quá trình chai nhựa phân hủy: Gồm 2 giai đoạn

  • Giai đoạn phân rã:
    • Dưới tác động của ánh sáng, môi trường có độ ẩm… trong một khoảng thời gian nhất định, cấu trúc polimer của nhựa bị bẻ gãy.
    • Sau khi bị phân rã cơ học, nhựa được phân ra thành những mảnh nhỏ micro – plastics hay nano – plastic mà chưa bị phân hủy hay chuyển thành chất khác.
    • Thời gian diễn ra giai đoạn này khá lâu.
  • Giai đoạn phân hủy sinh học:
    • Chai nhựa phân hủy sinh học nhờ Enzim của vi sinh vật tiết ra làm cho phân tử polyplastic được phân hủy thành khí cacbonic và nước (CO2 + H2O).
    • Để giai đoạn này diễn ra nhanh hơn và để tăng hiệu quả phản ứng của enzim, khi sản xuất chai nhựa, người ta có thể thêm vào một số chất phụ gia có hoạt tính sinh học để tạo ra các sản phẩm tự nhiên như khí cacbonic, nước (CO2 + H2O) và mùn sinh học trong một khoảng thời gian nhất định.
    • Thời gian phân hủy hoàn toàn của chai nhựa phụ thuộc vào các yếu tố như: chất liệu, điều kiện môi trường (nhiệt độ, độ ẩm,…), vị trí phân hủy.

Khi phân hủy, chai nhựa gây ra nhiều tác hại cho môi trường và con người. Nó đe dọa đến hệ sinh vật biển, sản sinh ra những hóa chất độc hại ngấm vào đất, nước và làm ô nhiễm môi trường, gây hại cho sức khỏe con người.

Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí PLOS ONE ngày 1/8/2018 thì chai nước phân hủy trong tự nhiên sẽ sản sinh ra khí gây hiệu ứng nhà kính, làm biến đổi khí hậu như metan, etylen. Các loại khí này sẽ làm nhiệt độ toàn cầu tăng lên, dẫn đến hiện tượng trái đất nóng lên, mực nước biển dâng cao, đe dọa cuộc sống của những sinh vật ven biển.

3. Chai nhựa phân hủy trong bao lâu?

Thời gian các loại chai nhựa phân hủy trong môi trường đại dương
Thời gian các loại chai nhựa phân hủy trong môi trường đại dương

Thời gian phân hủy chai nhựa tùy thuộc vào từng loại nhựa, từng loại sản phẩm và cả điều kiện môi trường nữa. Tuy nhiên nhìn chung thời gian để chai nhựa phân hủy hoàn toàn sẽ lên đến hàng trăm năm. Cùng điểm qua một số loại chai nhựa đang được sử dụng phổ biến hiện nay sẽ phân hủy trong bao lâu:

  • Trong môi trường biển, chai nhựa đựng nước uống thông thường được cấu tạo từ thành phần chính là  Polyethylene Terephthalate (PET) có thời gian phân hủy khoảng 450 – 1000 năm.
  • Còn chai nhựa đựng chất tẩy rửa được cấu tạo từ thành phần chính là High – Density Polyethylene (HDPE), dày hơn nên có thời gian phân hủy vào khoảng 500 – 1000 năm.

Thời gian phân hủy của chai nhựa đựng nước uống và chai nhựa đựng chất tẩy rửa trong môi trường biển

  • Nắp chai nhựa có thành phần chính là Polypropylene (PP) nên thời gian phân hủy trong môi trường biển là 100 – 500 năm.
  • Vòng nắp chai nhựa cố định chai có thành phần chính là Photodegradable Polymer nên thời gian phân hủy trong môi trường biển là 90 năm.

Có thể nhận thấy thời gian phân hủy của chai nhựa nói riêng và các sản phẩm từ nhựa nói chung là rất lâu. Khi xả thải chai nhựa ra môi trường, chúng không chỉ gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người, sinh vật mà còn làm ô nhiễm môi trường. Chính vì thế, chúng ta nên áp dụng một số giải pháp, thay đổi thói quen tiêu dùng để hạn rác thải nhựa như: tái chế rác thải nhựa, dùng đồ nhiều lần, hạn chế dùng đồ nhựa, sử dụng đồ thân thiện với môi trường,… Trong số đó, việc sử dụng sản phẩm sinh học phân hủy hoàn toàn như là một giải pháp hữu hiệu.